Eeuw van de Stad - Denk mee over de kwaliteit van onze steden!

Open City: connectivity

Het Open City Event programma staat 4 tot 8 november in het teken van ‘connectivity‘. Daarbij denk je dan al snel aan het ‘connecting people‘ van de mobiele telefoonfabrikant en de opkomst van de steeds geavanceerdere mobieltjes is inderdaad een voorbeeld van nieuwe technologieën die niet zonder gevolgen voor de stad en onze omgang met de publieke ruimte zijn. Dit is de focus van het programma omtrent ‘connectivity’ komende dagen.

‘Computing has left the building’ en is overal - met alle consequenties van dien. Denk aan allerlei gadgets waarbij mensen elkaar met hun  Google-phone kunnen volgen of zien wie er in de buurt is.
Op het programma staat een lezing van architect, onderzoeker en kunstenaar Mark Sheppard over de ontwikkelingen wat betreft de ‘urban computing, ambient informatics and locative media.‘ Lees meer over de lezing en het debat “From the real-time city to read/write urbanism: on the architecture of contemporary urban topographies” 5 november in Rotterdam.

Sentient City Survival Kit

Naast de filosofische bespiegelingen heeft Mark Sheppard ook een aantal praktische suggesties die hij vrijdag 6 november op het open podium zal presenteren.  Hij ontwikkelde de ‘Sentient City Survival Kit’ als antwoord  op alle technologieën die ons in de straten en publieke ruimtes omringen en ‘lezen’. De kit bestaat onder meer uit een paraplu met led licht om camara toezicht om de tuin te leiden, een GPS navigator die onverwachte nieuwe routes voor je uitstippelt of een draagbare mok waarmee je een ad hoc communicatie netwerk op kunt zetten. “These tools explore the social, cultural and political implications of ubiquitous computing for urban environments by addressing questions like: what is left of serendipity so central to urban culture when we entrust ourselves to TomTom’s algorithms to get us as efficiently as possible from A to B?”. (meer informatie)

Open City debat: Design & Politics #1

Door Henk Ovink.

Als ontwerpers niet meer weten waarom ze ontwerpen. Als bestuurders worden geleid door voortgang en niet door doel en resultaat. Als het proces leidend is en de opgaven, hoe manifest ook, niet worden omarmd dan geeft de inhoud zich gewonnen. Dan worden waan van de dag, proces en reactiviteit onze leidende principes. Maar de opgaven zijn te groot, te manifest en te urgent om dit te laten gebeuren. En we hebben verhalen en verhalenmakers nodig om dit te kunnen vertellen. Bestuurders en ontwerpers zijn verhalenmakers. De confrontatie van die verbeelding, van ontwerpers en bestuurders geeft richting aan de opgaven.

En waar kan dat beter dan in de stad. Daar gebeurt het scherper, maximaler en explicieter. De stad vergroot onze opgaven uit. Confronteert klimaat met segregatie, kwaliteit met werkeloosheid, innovatie met mobiliteit, creativiteit met recessie en economie. De stad staat voor alle opgaven in één. Een maximale confrontatie van verhalen van morgen vandaag. De plaats waar ontwerp en politiek het podium moeten vinden. De stad is dus niet alleen de plek en katalysator waar de confrontatie wordt gegenereerd. Het is ook de plaats waar die confrontatie leidt tot groei en vernieuwing, tot kracht. De stad maakt onze ruimtelijke opgaven politiek.

De opgaven zijn manifest. Het ontwerp en de ontwerper moeten weer vol in de arena van de opgaven stappen. Reflectief, agenderend en in gesprek. De politiek vindt haar kracht in die opgaven. Daar waar de vragen, de mensen, de oorsprong van de opgaven ligt. Daar waar onbegrip en onvermogen kunnen worden vertaald vanuit kracht naar de verhalen en naar het bouwen en maken.

Daar gaat het over in dit Open City debat. En over de essentiële confrontatie tussen de ontwerper en de bestuurder met de opgaven van vandaag en morgen. Kan deze confrontatie ons helpen naar een ander planningsperspectief? Maakt deze confrontatie de ruimtelijke ordening mogelijk weer politiek? Want de ruimtelijke ordening heeft haar politiserende kracht keihard nodig. Met deze opgaven, met deze stad, in deze confrontatie.

Felix Rottenberg confronteert Henk Ovink (VROM), Wouter Vanstiphout (Crimson), Adri Duivesteijn (Almere) en Reinier de Graaff (OMA) met de vraag naar deze agenda.

VROM presenteert op deze avond tevens Design and Politics #1, deel 1 van een serie boeken, uitgegeven in samenwerking met 010 Publishers. Een serie die deze confrontatie tussen ontwerp en politiek vanuit praktijk, beleid, wetenschap en politiek onderzoekt, verhaalt en van daaruit agendeert. Met de aanstelling van de hoogleraar Ontwerp & Politiek aan de TU Delft, start het ministerie van VROM een onderwijs-, onderzoek- en praktijkprogramma gericht op het versterken van het samenspel tussen ontwerp en politiek voor de ruimtelijke ontwikkeling van Nederland. Deel 1 is de inspiratie en agendering voor dit programma, vanuit geschiedenis, reflectie, positie én ambitie.

De lezing maakt onderdeel uit van het Open City Event Program van de 4e Internationale Architectuubiënnale Rotterdam en wordt georganiseerd door VROM.

Reserveren is voor deze lezing gewenst.

Waar en wanneer?
Donderdag 22 oktober 2009
Tijd: 20.00 uur, kassa open: 19.15
Locatie: NAi Rotterdam, auditorium
Toegang: € 5,- / € 3,- / PP

[NAi - 22 oktober 2009 - 20:00 - www.nai.nl/inschrijven]

Opening van The making of Vrijstaat Amsterdam

Komende dindag 13 oktober  is de opening van ‘The Making of Vrijstaat Amsterdam‘ in de Zuiderkerk, waar de wordingsgeschiedenis van de Vrijstaat Amsterdam maquettes is te zien.

Vrijstaat Amsterdam

We schreven al eerder op dit blog over de Vrijstaat Amsterdam, een tentoonstelling waar creatieve durfdenkers van negen stedenbouwkundige bureaus  de vrije hand krijgen om toekomstscenario’s voor  Mokum uit te werken. Tot en met 8 november kunt u nog wegmijmeren over de toekomst van de stad boven de verschillende maquettes op de tentoonstelling in het Tolhuis op het voormalig Shell-terrein. Waar moet het heen met de noordelijke IJ-oevers, de Oostelijke IJlanden of Zuid-Oost?

verschillende plannen en een korte toelichting van de makers

The making of..

Maar even interessant is het wordingsproces van de prikkelende plannen van de bureau’s. Hoe zijn de maquettes tot stand gekomen, hoe gaat een ’stedenbouwkundig bureau’ eigenlijk te werk, what were they thinking bij deze plannen en waarom? Vanaf 13 oktober tot en met 28 november is het te zien in The Making of Vrijstaat Amsterdam. In ontwerpen, tekeningen en tekst lichten de stedenbouwkundige bureaus hun maquettes toe.

Opening

De tentoonstelling opent op 13 oktober 2009 vanaf 18.30 met de vertoning van de korte film “Vrijstaat Amsterdam, the making of” gemaakt door VPRO TV/tegenlicht. Vervolgens zullen spreken: Anouk de Wit, manager van de Zuiderkerk; Zef Hemel, curator van de tentoonstelling Vrijstaat Amsterdam en adjunct-directeur van DRO Amsterdam en Kees Christiaanse, curator van de 4e Internationale Architectuurbiënnale Rotterdam en partner van KCAP Architects & Planners.

The Making of Vrijstaat Amsterdam // 13 oktober tot en met 28 november //  Zuiderkerk Amsterdam

De toegang is gratis.

Bekijk de flyer (pdf)

Vrijstaat Amsterdam

Onderdeel van het IABR is de tentoonstelling Vrijstaat Amsterdam, een tentoonstelling over de toekomst van Amsterdam. Hoe ziet Amsterdam er in 2050 uit? Wat zou er kunnen gebeuren met de Noordelijke IJ-oevers, de Oostelijke Eilanden, het Nieuwe Diep, de kop van de Amstelscheg, Zuidoost, de Gaasperplas, de Nieuwe Meer, de Sloterplas en de Westelijke IJ-oevers? Deze vragen zijn het uitgangspunt van  Vrijstaat Amsterdam.

Negen stedenbouwkundige bureaus en tientallen studenten kregen de vrije hand en mochten dromen. Hun ideeën en ruimtelijke ontwerpen voor de stad zijn in enorme maquettes te zien in het paviljoen in de Tolhuistuin op de noordelijke IJ-oever tegenover Station Amsterdam Centraal.

Naast de tentoonstelling is er een avondprogramma met verhalen en discussies. Aan het woord komen de negen ontwerpteams, politieke partijen, dichters, filosofen, daklozen, creatieven, studenten, bewoners en ondernemers.

Ook worden tijdens de tentoonstelling iedere zondagmiddag documentaires vertoond die zijn uitgezocht door het IDFA. Het filmprogramma is hier te vinden.

Dagelijks is de  film ‘100 jaar Vrijstaat ‘ te zien. De film is samengesteld uit archiefbeelden van Amsterdam vanaf het begin van de twintigste eeuw. Rode draad in de film is de enorme aantrekkingskracht die Amsterdam heeft op vrijheidszoekers. Een stroom van fragmenten komt op je af: van feestvierders en van krakers, van politici en kunstenaars.

Vrijstaat Amsterdam: van 27 september tot en met 8 november 2009.

Locatie: Het paviljoen in de Tolhuistuin, de noordelijke IJ-oever tegenover het Centraal Station Amsterdam. 

Open City Lezing met Lars Lerup op 8 oktober

Lars Lerup - Open City en de Amerikaanse Suburb

Het NAi organiseert i.s.m. het team van de 4e IABR op de donderdagavond een serie keynote lezingen.  Op 8 oktober zal de architect en academicus Lars Lerup (VS) zijn visie geven op de Open Stad in relatie tot de suburb.

De suburb wordt over het algemeen gezien als een saaie, eentonige plek waar uniformiteit en middelmatigheid regeren. Maar volgensLars Lerup is de suburb juist de nieuwe open metropolis waar de toekomstige uitdagingen voor architecten en stedenbouwers liggen. In zijn lezing zal Lerup een aantal utopische ideeën introduceren met betrekking tot het stimuleren van sociale cohesie, mobiliteit en duurzaamheid in de grootstedelijke voorwijken.

De avond gaat van start met een introductie door het New Yorkse architectenbureau Interboro, curatoren van de Open City: Designing Coexistence tentoonstelling rondom het thema community en getiteld Community: The American Way of Living. Net als Lerup nemen ook zij Surburbia als testsite voor hun onderzoek naar de condities van de Open Stad.

(more…)

Open City-lezing Kees Christiaanse op 1 oktober

Op 1 oktober zal Kees Christiaanse - architect, stedenbouwkundige en curator van de 4e IABR - de eerste keynote lezing geven in de serie “Open City - Lezing en debat”. In zijn lezing licht hij het centrale thema van deze Biënnale toe: Open City: Designing Coexistence.

Een Open Stad is volgens Christiaanse een plaats waarin co-existentie tussen uiteenlopende sociale groepen bestaat, waar culturele diversiteit aanwezig is, verschillen in schaalniveau zichtbaar zijn en sprake is van stedelijke innovatie en economische ontwikkeling. Wanneer al deze factoren samenkomen kan dat een bepaald soort positief effect hebben. Op dat moment spreken wij van Open Stad (zie ook een interview met Kees Christiaanse op Archined).

Aan de hand van voorbeelden zal Christiaanse de Open Stad verder toelichten en zijn visie geven over hoe architecten en stedenbouwers het ontstaan van deze positieve conditie van de stad kunnen stimuleren. De lezing wordt gevolgd door een debat o.l.v. Ole Bouman, directeur van het NAi.

Over de spreker
Kees Christiaanse was partner bij OMA Rotterdam, tot hij in 1989 KCAP Architects & Planners oprichtte, een bureau met kantoren in Rotterdam en Zürich. Over de hele wereld realiseerde Christiaanse talrijke gebouwen en stedenbouwkundige projecten. Sinds 2003 staat hij aan het hoofd van het Stedenbouwkundig Instituut van de Eidgenössische Technische Hochschule (ETH) in Zürich en is hij gasthoogleraar op de London School of Economics.

Momenteel is Christiaanse betrokken bij de ontwikkeling van havengebieden in Amsterdam, Rotterdam en Hamburg, en werkt hij aan het ontwerp voor een ’stedelijke broedplaats’ in Londen voor het Olympic Legacy Masterplan. Samen met zijn team van curatoren van de ETH in Zürich, de medewerkers van de IABR in Rotterdam en diverse lokale curatoren, is Christiaanse verantwoordelijke voor het samenstellen 4e Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam (2009).

De lezing maakt onderdeel uit van het Open City Event Program van de 4e IABR en is in samenwerking met de Vrienden van het NAi. Reserveren is voor deze lezing gewenst.

Waar en wanneer?
Datum: Donderdag 1 oktober 2009
Tijd: 20.00 uur
Locatie: NAi Rotterdam, auditorium
Toegang: 5 euro / 3 euro / PP - Engelstalig
Reserveren: www.nai.nl/inschrijven
Meer info: klik hier of bel (010) 4401342

25 september: Urbaninform Symposium “The Future of the Informal”

Op vrijdag 25 september, de dag na de opening van het IABR, organiseren de subcuratoren van Squat in samenwerking met de IABR het symposium Urbaninform over stedenbouw op micro- en macroniveau in Addis Abeba en São Paulo. De lijst met deelnemers vind je hier.

Nu meer dan de helft van de wereldbevolking in steden woont en er een ongekende explosie van informele woongebieden plaatsvindt, verandert het wezen van onze steden. De toekomst van de metropolis zal informeel zijn, omdat informele processen in veel gevallen nu eenmaal het enige bruikbare antwoord zijn op de in hoog tempo veranderende informele stad. De ‘top-down’ planning zal met ‘bottom-up’ acties rekening moeten houden en andere spelers in het veld moeten accepteren.

Het symposium Urbaninform zal aan architecten, stedenbouwkundigen, stadsbestuurders en vertegenwoordigers van verschillende gemeenschappen de vraag voorleggen over de toekomst van de informele stad. Aanwezig zijn mensen uit de dagelijkse praktijk van São Paulo and Addis Abeba.

Er zijn nog enkele plaatsen beschikbaar. Aanmelden kan via cvanvlodrop@iabr.nl.

> Meer informatie op de IABR-site (Engelstalig) en als pdf
> Zie ook www.urbaninform.net

29 september: Lezing Larry Beasley

Op dinsdag 29 september geeft Larry Beasley, de voormalig Co-director Urban Planning van Vancouver, in een lezing als visiting critic een kritische analyse van de Rotterdamse cultuur van stadsontwikkeling. Titel: Vancouver - Rotterdam: A Tale of two Cities.

Larry Beasley is op uitnodiging van de Van der Leeuwkring een week lang te gast in Rotterdam. Hij is gevraagd zijn ervaring van 30 jaar publieke dienst in Vancouver te verbinden met de opgaven, plannen en projecten waar Rotterdam aan werkt.

Rond het openingsweekend van de Biënnale organiseert AIR met de Van der Leeuwkring een visiting critic-programma met Larry Beasley als expert. Van 23 tot 29 september gaat hij de hele stad rond. Zo gaat hij ondermeer bij concrete projecten in gesprek met ontwikkelaars en opdrachtgevers, spreekt hij over de stadsvisie met het College van BenW, heeft een planintervisie met dS+V, en geeft college aan de TU Delft. De stad legt zich voor hem open, en Beasley verbindt dat met zijn zijn ervaring in Vancouver. Publiek geeft hij zijn bevindingen terug in een lezing op 29 september, in het NAi.

De opgave die Vancouver zich zo’n 25 jaar geleden stelde, is in belangrijke mate te vergelijken met de ambities die Rotterdam nu formuleert. Belangrijke elementen daarin zijn de samenwerking en verstandhouding tussen publieke en private partijen in het ontwerpen aan de stad, duurzame stedelijke ontwikkeling, binnenstedelijke verdichting, het verlevendigen en veraangenamen van het stadscentrum en de herontwikkeling van locaties langs het water.

Dat levert in Vancouver een stad op die zelfs voor gezinnen de concurrentie met het suburbane leven aankan. Tegelijkertijd haalt het succes zichzelf in: is de stad nog inclusief voor alle groepen? Hoe wordt de diversiteit van het stedelijk leven gekoesterd?

Spreker: Larry Beasley
Datum: dinsdag 29 september 2009
Tijd: 19.30 uur
Locatie: NAi Rotterdam, auditorium
Toegang: gratis
Reserveren: www.nai.nl/inschrijven

Meer informatie: www.airfoundation.nl
De lezing maakt deel uit van het Open City Event Program.

Bekijk “Grand Paris: de president en de architect” in NAi Rotterdam (15 september)

Op dinsdag 15 september is er een speciale voorvertoning van Grand Paris: de president en de architect in het Nederlands Architectuurinstituut in Rotterdam. Deze documentaire van regisseur Bregtje van der Haak over de Nederlandse architect en stedenbouwkundige Winy Maas maakt deel uit van het programma Eeuw van de stad, een productie van de VPRO in samenwerking met de 4e Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam (IABR).

De voorvertoning vindt plaats in aanwezigheid van Winy Maas, en Bregtje van de Haak zal de documentaire inleiden. Na afloop is er er een korte discussie onder leiding van NAi-directeur Ole Bouman, met ruimschoots gelegenheid tot het stellen van vragen. Je kunt je hier aanmelden.

Grand Paris
Samen met negen andere teams, waaronder de Franse ster-architecten Jean Nouvel, Christian de Portzamparc, Roland Castro en de jongere Djamel Klouche, is Winy Maas (en zijn Rotterdamse bureau MVRDV) gevraagd om ideeën aan te dragen voor het omvormen van Parijs en zijn agglomeratie tot duurzame ‘metropool van de eenentwintigste eeuw’. De aanleiding voor deze omvorming is het beleid van de Franse president Sarkozy, die - in tegenstelling tot zijn voorgangers - geen genoegen neemt met alleen een bouwwerk dat zijn naam draagt. Hij wil de toekomst van de hele Parijse regio vormgeven. Zijn visioen is een duurzame hoofdstad, die aantrekkelijk is voor investeerders, met een verbeterde infrastructuur, die de kloof tussen de arme voorsteden en het rijke, historische centrum moet dichten. Met dit als doel lanceerde Sarkozy in de zomer van 2008 het prestigieuze project ‘Grand Paris’. Hij nodigde tien vooraanstaande architecten uit op het Elysée om een plan te maken. Kernvraag is: Hoe moet Parijs er over dertig jaar uitzien?

(more…)

Urbaninform.net gelanceerd

In het kader van de 4e Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam lanceerden Jörg Stollman en Rainer Hehl, sub-curatoren van de IABR-subtentoonstelling Squat, deze maand de website Urbaninform.net. Deze webtool en online community verzamelt best practice projecten voor de informele stad op het gebied van architectuur en stedenbouw, en ondersteunt de realisatie daarvan.

Wereldwijd leeft één derde van de stedelijke bevolking in krottenwijkachtige omstandigheden, voornamelijk in zelfgebouwde en zelfgeorganiseerde informele nederzettingen. Urbaninform heeft als doel om de enorme hoeveelheid know-how die bottom-up is ontwikkeld op een wereldwijd niveau beschikbaar te maken voor professionals en experts die informele nederzettingen willen integreren in de stad.

De website presenteert een groeiende collectie van minidocumentaires over deze best practice projecten, ingediend door een internationaal team van medewerkers, en gemaakt met gebruik van de zogenaamde minidocumentaire recorder van de website. Het biedt ook platformen over specifieke onderwerpen die te maken hebben met de informele stad.

Nieuwsgierig? Kijk op www.urbaninform.net.