VPRO  |  NPS  |  IKON  |  HUMAN  |  Omroep.nl
HollandDoc > DocBlogs > Eeuw van de Stad

Dit blog is een initiatief van

VPRO

Algemeen | Duurzaam bouwen

Integrale gebiedsontwikkeling

aaa-vpro.gif In de serie ‘De Eeuw van de Stad’ van de VPRO geven 7 duurzaam gebouwd-experts hun visie op de duurzame stad. Dit keer Roger Cox van Paulussen Advocaten. Dit artikel is tevens te lezen op www.duurzaamgebouwd.nl

Het Maastrichts Model voor integrale gebiedsontwikkeling, voor het eerst toegepast op het A2 project in Maastricht, biedt een innovatieve, duurzame oplossing voor een samenwerking tussen markt en overheid. (meer…)

Plaats een reactieGerard Vos | 05-10-2009 | 3:30 pm

Algemeen

G4 make-over

Randstad 2040In VPRO’s crossmediaproject Eeuw van de stad en op de Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam staan de steden centraal, en het debat over (de toekomst van de) Nederlandse steden komt op gang. Het ministerie van VROM nam in 2008 in feite al het voortouw met ‘Randstad 2040′ en de nieuwe wet op de Ruimtelijke Ordening vraagt van grote steden een zogenaamde structuurvisie voor de toekomst.

Inmiddels is de structuurvisie voor Almere 2030 al gepresenteerd (afgelopen juni), en in Amsterdam wordt eraan gewerkt (presentatie december 2009). Hoe staat het eigenlijk bij de rest van de G4: Rotterdam, Den Haag en Utrecht?

Niet helemaal terecht - maar toch… - ontstond door de Tegenlicht-aflevering ‘Amsterdam Make-over 2040′ de indruk dat Tegenlicht last heeft van grachtengordelbijziendheid. Al vinden we het zinnig dat het debat gevoerd wordt: wij zouden natuurlijk geenszins willen poneren dat Nederland maar één stad heeft. Als we steden definiëren als gebieden met meer dan 100.000 inwoners dan heeft Nederland er momenteel 25, en de hoogste 5 gebouwen van nu staan in Rotterdam, Den Haag en Tilburg. Amsterdam is uiteraard ook niet de enige stad die in een make-over zit, zoals fijntjes wordt opgemerkt in het Tegenlicht-weblog.

Utrecht kwam in de zomer van 2004 al met een structuurvisie voor de periode 2015-2030; in Den Haag bestaat sinds 2005 onder de bezielende leiding van wethouder Marnix Norder een visie voor 2020 en in Rotterdam bestaat al sinds de zomer van 2008 een stadsvisie bij de dienst Wonen en Ruimtelijke Ordening onder wethouder Hamit Karakus. Die zal na de gemeenteraadsverkiezingen (3 maart 2010) onder een nieuw college van wethouders worden aangemerkt als ’structuurvisie’. Meest in het oog springende onderdeel: het Central District Rotterdam, dat wordt geafficheerd als het nieuwe gezicht van Rotterdam. Verder wordt er hier en daar al gepraat over een gezamenlijke toekomst als metropool van Rotterdam en Den Haag: ‘kernsteden van de Zuidvleugel metropoolregio’, zogezegd.

Reacties (4)William de Bruijn | 23-09-2009 | 2:18 pm

Algemeen | Duurzaam bouwen

Verborgen geheimen van de stad

vpro-third_man1.pngIn de serie ‘De Eeuw van de Stad’ van de VPRO geven 7 duurzaam gebouwd-experts hun visie op de duurzame stad. Dit keer architect Jòn Kristinsson. Dit artikel is tevens te lezen op www.duurzaamgebouwd.nl

De stad is vol geheimen. Geheimen die boven- en ondergronds alsmaar toenemen. Het overgrote deel van deze geheimen zitten ondergronds en noemt men de ondergrondse infrastructuur. Wat de infrastructuur daar doet is voor velen een raadsel en voor anderen een weet.  De meeste mensen in de stad laten de wonderlijke ondergrondse leidingen koud. Ze betalen voor de voorzieningen voor water, elektriciteit, ICT en aardgas per automatische bankafschrijving. Als er iets misgaat met de voorzieningen kan dan het gemeentebestuur ingrijpen? Nee, alles is uitbesteed aan ‘derden’. Een nader onderzoek.

(meer…)

Plaats een reactieGerard Vos | 17-09-2009 | 3:30 pm

Algemeen | Duurzaam bouwen

Duurzame energie in de stad

vpro-heatisland.jpgIn de serie ‘De Eeuw van de Stad’ van de VPRO geven 7 duurzaam gebouwd-experts hun visie op de duurzame stad. Dit keer Paul van Bergen van DGMR. Dit artikel is tevens te lezen op www.duurzaamgebouwd.nl

Met de stad als een veilig toevluchtsoord neemt ook de zorg over onze toekomstige energievoorziening toe. Als steden groeien en als de welvaart toeneemt blijkt ook het gebruik van energie en de uitstoot van broeikasgassen een lineair verband te vertonen.

Tegenwoordig weten we dat onze atmosfeer niet meer in staat is die uitstoot op te nemen en de roep om een minder CO2 belastende oftewel duurzame energievoorziening is hiermee een feit. Maar wat betekent een duurzame energievoorziening nu eigenlijk?
(meer…)

Reactie (1)Gerard Vos | 04-09-2009 | 3:30 pm

Algemeen | Duurzaam bouwen

Polderwijk, platteland ontmoet stad

.jpgIn de serie ‘De Eeuw van de Stad’ van de VPRO geven 7 duurzaam gebouwd-experts hun visie op de duurzame stad. Dit keer Arjen van der Meer van Ecofys. Dit artikel is tevens te lezen op www.duurzaamgebouwd.nl

In de Flevopolder wordt binnen de gemeente Zeewolde 130 ha. polder getransformeerd naar de nieuwbouwwijk Polderwijk. In de periode van 2007 tot en met 2014 worden hier ruim 3.100 nieuwbouwwoningen inclusief voorzieningen zoals winkels en scholen gerealiseerd. Deze direct bij het ‘platteland’ gelegen woonwijk wordt op een unieke duurzame wijze verwarmd door gebruik te maken van koeienmest. Deze bijzondere wijze van verwarming is voor zover bekend niet eerder in de wereld toegepast. (meer…)

Plaats een reactieGerard Vos | 26-08-2009 | 4:15 pm

Algemeen

Wat is jouw favoriete ode aan de stad?


‘Een Engelsman zit shocking klem, between de deuren van de tram,’ zong Tol Hansse in 1977. Hansses ode aan Amsterdam was een enorme hit (en wat is het een leuk liedje!). Jacques Brel schreef ook een ode aan onze hoofdstad.

Veel meer artiesten hebben een lied gewijd aan Amsterdam, maar wat is de mooiste? Welke raakt je het meest? Bij welk loflied heb jij een speciale herinnering? Of welk lied heb je misschien zelf wel op een bruiloft gecoverd?

Kortom, wat is de mooiste muzikale ode aan Amsterdam? Plaats je reactie hieronder.

PS. Over odes gesproken: Een aantal auteurs schrijft de komende weken odes aan hun stad in de VPRO Gids.

Reactie (1)Floris Alberse (Webredactie) | 08-07-2009 | 2:30 pm

Algemeen

Nog drie jaar!

Een Maya-mythe voorspelt het einde van de wereld. En wel over drie jaar, in 2012, ergens in december. Het zou ook het einde van onze steden betekenen. De Amerikaanse filmregisseur Roland Emmerich pakte deze onheilspellende gedachte op en maakte er een film van. In november in de bioscoop. Met beelden van huiveringwekkende vloedgolven over oude stadscentra. De trailer onthult al iets van het spectaculaire drama vanaf minuut 1’48”.

Reacties (2)Floris Alberse (Webredactie) | 08-07-2009 | 9:50 am

Algemeen

Wat was in 1955 de grootste stad van de wereld?

bbckaart.jpgHoeveel grote steden waren er wereldwijd in 1955? En welke stad was de grootste? Waarschijnlijk zijn het vragen waar je op dit moment geen antwoord op hebt, maar met één muisklik heb je de gegevens voor je. De BCC maakte op basis van een rapport van de Verenigde Staten een interactief overzicht van de groei van steden over de wereld.

fle ne oykoT :nedroowtnA.

Reactie (1)Floris Alberse (Webredactie) | 27-04-2009 | 1:41 pm

Algemeen

Is Staverden een stad?

staverden.jpgOp de foto zie je een stuk platteland. Of niet? Het is Staverden in de gemeente Ermelo op de Veluwe. Sinds de Middeleeuwen beschikt het over stadsrechten, dus zou het een stad zijn. Al eerder werd er op dit weblog geschreven over de definitie van het begrip stad, maar wat verstaan we er in Nederland eigenlijk onder? Is Staverden een stad?

De meningen zijn verdeeld. Kortweg zijn er drie visies. De eerste is dat een plaats een stad is als het beschikt over stadsrechten. De beschikking over stadsrechten hield voorheen in dat de inwoners bijvoorbeeld een stadsmuur mochten bouwen, een eigen markt mochten beheren of zelfs een eigen munt mochten slaan. Soms belangrijker nog was echter nog het recht op een eigen rechtssysteem, een eigen bestuur of een eigen belastingstelsel.

De beschikking over stadsrechten lijkt echter een achterhaald stadscriterium te zijn. Het juridisch en bestuurlijk label wordt immers sinds anderhalve eeuw niet meer gebruikt. Een andere definitie. Die komt –hoe kan het ook anders- uit het woordenboek. Een ‘grote plaats met samenhangende bebouwing, ingedeeld in straten en pleinen,’ schrijft de Van Dale. Ook wel het tegenovergestelde van een dorp: een ‘plaats kleiner dan een stad en groter dan een gehucht’.

Niet erg duidelijk, dus. Want samenhangende bebouwing die ingedeeld is in straten en pleinen lijkt niet alleen een kenmerk van steden, maar zeker ook van dorpen. Het criterium dat overblijft is de omvang. Een stad zou een ‘grote plaats’ zijn. Wat groot en wat klein is, wordt niet gegeven.

De laatste visie komt van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De statistici mengen zich niet in de begripsdiscussie en bedienen zich van een andere benaderingswijze. Er wordt gemeten in mate van stedelijkheid, met als criterium de omgevingsadressendichtheid per vierkante meter.

Als er in een gebied méér dan duizend adressen per vierkante meter gemeten worden, dan is er sprake van een matig, sterk of zeer sterk stedelijk gebied. In 2005 zouden volgens het CBS ruim veertig procent van de Nederlandse bevolking in een stedelijke omgeving wonen.

Uit de drie benaderingen van het stadsbegrip blijkt dat het onderscheid tussen stad en dorp niet goed te maken is. De vraag of Staverden een stad is blijft dus onbeantwoord. Tenzij we af zouden gaan op een wat ongewone maatstaf. Het Veluwse plaatsje lijkt namelijk weinig kans te maken op de stadstitel als gekeken wordt naar de nachtelijke lichtproductie. Staverden is op deze kaart niet te onderscheiden.

Plaats een reactieFloris Alberse (Webredactie) | 06-04-2009 | 11:19 am

Algemeen | IABR

IABR en ETH symposium in Zürich: OPEN CITY

Met een key note speech van Saskia Sassen, Re-Assembling the Urban - When Global Challenges Become Concrete in Cities werd het openbaar symposium OPEN CITY: DESIGNING COEXISTENCE, dat  de Internationale Architectuur Biennale Rotterdam samen met de faculteit Stedenbouw van de ETH (Technische Hogeschool) op 5 maart jl.  in Zürich organiseerde, succesvol afgesloten.

Audio en video podcasts van de lezingen en debatten zijn nu beschikbaar voor download.

Dit symposium markeerde de afronding van de onderzoeksfase van de zes internationale projecten die de Biennale gedurende een jaar heeft georganiseerd in Istanbul/Midden-Oosten, Moskou, New York/Verenigde Staten, Addis Ababa/Sao Paulo, Jakarta en Rotterdam. De resultaten van dit onderzoek vormen de basis voor de tentoonstellingen, publicaties, conferenties en debatten die het hoofdprogramma vormen van de 4e Biennale, die op 24 september opent in het NAi in Rotterdam.

Plaats een reactieGeorge Brugmans | 25-03-2009 | 9:44 pm